Polscy fizycy zbadali plazmę kwarkowo-gluonową i wyjaśnili różnice między teorią a obserwacjami
1 maja 2021, 09:08Gdy rozpędzone niemal do prędkości światła jony ołowiu lub złota wpadną na siebie w czeluściach akceleratorów, na ułamki sekund tworzy się plazma kwarkowo-gluonowa. Zdaniem naukowców z Instytutu Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie, dane eksperymentalne wskazują, że na arenie wydarzeń są tu obecni jeszcze inni, dotychczas niedoceniani aktorzy: fotony. Ich zderzenia prowadzą do emisji pozornie nadmiarowych cząstek, których obecności nie potrafiono wyjaśnić.
Doktorant NCBJ pomógł zaobserwować najszybszy rozpad alfa
28 maja 2026, 14:32Międzynarodowy zespół po raz pierwszy bezpośrednio zaobserwował wyjątkowo szybką przemianę alfa telluru-104 (104Te). Wśród autorów odkrycia są Ian Cox i Robert Grzywacz z Uniwersytetu Tennessee, Krzysztof Rykaczewski z Oak Ridge National Laboratory oraz Aleksander Augustyn – doktorant IV roku Szkoły Doktorskiej Narodowego Centrum Badań Jądrowych (NCBJ). Ich wspólna praca doprowadziła do bezpośredniego zaobserwowania superdozwolonego charakteru przemiany alfa telluru-104, czyli wyjątkowo dużego prawdopodobieństwa emisji cząstki alfa. Fizycy przewidywali to zjawisko od kilkudziesięciu lat, lecz nigdy wcześniej nie zdołali go zmierzyć. Według autorów jest to najbardziej skrajny znany przypadek wcześniejszego uformowania cząstki alfa w jądrze atomowym.
Tłuszcz mu niegroźny
11 grudnia 2007, 12:31Naukowcy z MIT i Air Force National Laboratory opracowali pierwszy w historii materiał, którego nie imają się tłuszcze i który ma zdolność samoczyszczenia się. Jeffrey Youngblood, profesor materiałoznawstwa z Purdue University mówi, że opracowanie takiego materiału od lat było jednym z największych wyzwań tej dziedziny nauki, którą się zajmuje.
Prekolumbijska wulkanizacja
25 maja 2010, 11:23Setki lat po upadku wielkich cywilizacji Mezoameryki, poznajemy nowe fakty świadczące o olbrzymiej wiedzy i sprawności tamtejszych ludów. Tym razem dotyczą one... produkcji gumy.
NRC: elektrownie atomowe mniej ryzkowne niż sądziliśmy
4 sierpnia 2011, 12:48Po awarii w elektrowni w Fukushimie świat baczniej zaczął przyglądać się energetyce jądrowej. W USA senatorowie zażądali, by Nuclear Regulatory Commision (NRC) przeprowadziła inspekcje amerykańskich reaktorów
Tytoń szkodzi mimo wietrzenia pomieszczeń
21 czerwca 2013, 10:26Naukowcy z Lawrence Berkeley National Laboratory (LBNL) jako pierwsi na świecie dowiedli, że ekspozycja na pozostałości dymu tytoniowego, które osiadają na wszelkich możliwych powierzchniach, prowadzi do uszkodzeń DNA. Uczeni wykazali również, że w takim przypadku ciągłe wystawienie na mniejsze dawki jest bardziej niebezpieczne niż gwałtowna ekspozycja
Tam dom twój, gdzie twój mikrobiom
29 sierpnia 2014, 11:13Naukowcy z Argonne National Laboratory (ANL) i Uniwersytetu Chicagowskiego przeanalizowali mikrobiomy ludzkich domów.
Chroniczna demencja po podróży na Marsa
10 października 2016, 14:06Wg specjalistów z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Irvine, przez bombardowanie wysokoenergetycznymi cząstkami z promieniowania kosmicznego astronauci nie zapamiętają dużo z podróży na Marsa.
Odpady radioaktywne mniej bezpieczne niż sądzono
28 stycznia 2020, 11:39Państwa wykorzystujące elektrownie atomowe są przygotowane na długotrwałe składowanie odpadów. Jedną z najważniejszych zasad bezpiecznego składowania takich odpadów jest niedopuszczenie do kontaktu z wodą. Jednak, jak się okazuje, współczesne metody przechowywania mogą... ułatwiać skażenie, jeśli już dojdzie do kontaktu z wodą.
Pokonali ważną barierę w pomiarach masy neutrina
14 lutego 2022, 17:03Od czasu odkrycia oscylacji neutrin wiemy, że neutrina mają niezerową masę. Dotychczas nie udało się jej precyzyjnie określić. Tymczasem neutrina to najbardziej rozpowszechnione, a jednocześnie najtrudniejsze do zbadania, ze wszystkich znanych nam cząstek. Teraz międzynarodowy zespół naukowcy pracujący przy eksperymencie KATRIN przełamał ważną barierę. Po raz pierwszy wykazano, że masa neutrino jest mniejsza od 1 elektronowolta (eV).
